Piątek 24 września 2021 Wydanie nr 4960

Cywilna procedura

Obywatelstwo spadkodawcy w stwierdzeniu nabycia spadku.

Kynas napisał w dniu 27.01.2012 o godzinie 09:30:10 :

Mam problem następujący. Jest wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po kilku osobach, z których cztery zamieszkiwały i zmarły we Francji. W skład spadku wchodzi nieruchomość położona w Polsce. Nie mogę ustalić, czy w chwili śmierci w/w spadkodawcy posiadali obywatelstwo polskie czy francuskie. Próbowałem przez konsulat, ambasadę i nic. Akty zgonu francuskie wiadomo jak wyglądają a spadkobiercy co do dwóch osób są pewni francuskiego co do dwóch mają wątpliwości. Zobowiązałem ich do wyjaśnienia tej kwestii. Termin upłynął i zawiesiłem. Ale nadal nie daje mi to spokoju. Dlaczego?
Nie mam wątpliwości, że w odniesieniu do nieruchomości mogę stwierdzić nabycie spadku bez problemu. Ale co z pozostałą masą spadkową?
O ile dobrze kojarzę, to powiązanie z polskim prawem przez położenie nieruchomości może doprowadzić do zastosowania polskiego prawa w odniesieniu do stwierdzenia nabycia spadku po cudzoziemcu w wyniku odesłania przez normy kolizyjne prawa właściwego kraju spadkodawcy. Kojarzę coś, że w prawie francuskim jest norma kolizyjna umożliwiająca stwierdzenie nabycia spadku na podstawie prawa państwa położenia rzeczy.
1.Czy w tej sytuacji mogę pominąć całą kwestię ustalania obywatelstwa i stwierdzić nabycie spadku całej masy na podstawie prawa polskiego?
2. Czy stwierdzić nabycie wyłącznie w odniesieniu do nieruchomości i machnąć na resztę?
3. Może jakiś inny wariant?

ropuch napisał w dniu 27.01.2012 o godzinie 09:37:37 :

Po pierwsze możesz jeszcze spróbować w Urzędzie wojewódzkim ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce. Generalna zasada jest taka, że jak ktoś się wyraźnie nie zrzeknie polskiego obywatelstwa to je ma choćby później nabył inne.


So do sns po cudzoziemcu masz jurzdykcję wyłącznie w zakresie nieruchomości, choć o ile pamiętam Plesser miał nieco inne zdanie była gdzieś o tym dyskusja na forum.

Stosujesz prawo materialne ojczyste spadkodawcy, a procedurę polską

kam napisał w dniu 27.01.2012 o godzinie 10:15:00 :

"ropuch" napisał:

Po pierwsze możesz jeszcze spróbować w Urzędzie wojewódzkim ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce. Generalna zasada jest taka, że jak ktoś się wyraźnie nie zrzeknie polskiego obywatelstwa to je ma choćby później nabył inne.

Teraz jest taka zasada, w ustawie z 1920 r. (obowiązującej do lat 50-tych) było o wiele łatwiej stracić obywatelstwo.
Zwykle zobowiązuje wnioskodawców do wykazania jurysdykcji i obywatelstwa (ze względu na prawo właściwe) dokumentem albo niech występują do wojewody o wydanie decyzji (art.17 ustawy o obywatelstwie) - pod rygorem odrzucenia wniosku albo zawieszenia postępowania (jeśli chodzi tylko o ustalenie prawa właściwego, bo jurysdykcja wynika z innych przesłanek).
Jest jakieś orzeczenie SN, że sąd powszechny nie jest od ustalania nabycia czy utraty obywatelstwa, bo to droga administracyjna.

plesser napisał w dniu 29.01.2012 o godzinie 14:45:02 :

O zakresie jurysdykcji w sprawach spadkowych dyskutowaliśmy m.in. tu
http://sedziowie.kei.pl/phpBB2/viewtopic.php?t=2606&highlight=jurysdykcja

Zarówno jurysdykcję krajową (jej zakres), jak i prawo spadkowe właściwe w sprawie sąd spadku w sprawie o sns ustala z urzędu. Pytaniem za 100 punktów jest zatem pytanie, czy ustalenie obywatelstwa spadkodawcy dopuszczalne jest wyłącznie w postępowaniu administracyjnym. Niemieckie sądy spadku udzielają na nie odpowiedzi negatywnej i same ustalają obywatelstwo, posługując się w razie potrzeby domniemaniami faktycznymi (np. że z faktu niewątpliwego wcześniejszego posiadania obywatelstwa domniemuje się, że spadkodawca posiadał je w chwili śmierci tak długo, póki nie zostanie wykazana jego utrata). SN wypowiedział się ostatnio następująco:

2. Rozstrzyganie o obywatelstwie nie należy do organów sądowych i ustalenia własne czynione w sprawie, mimo wydania przez właściwy organ decyzji administracyjnych stanowi oczywiste naruszenie art. 2, 7 i 10 Konstytucji RP oraz art. 2 § 3 k.p.c.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2010 r., IV CSK 90/10

Teza, mimo jej abstrakcyjnego brzmienia, ma jednak w mojej ocenie silny związek ze sprawą, w której została sformułowana. Orzeczenie dotyczyło skargi kasacyjnej w sprawie utraty przed późnego przesiedleńca repatriującego się do Niemiec własności nieruchomości położnej w Polsce, której jedną z przesłanej jest utrata własności obywatelstwa w związku z wyjazdem z kraju. Sprawa ma charakter mocno polityczny, a akty administracyjne wydawane w tych sprawach więcej mają wspólnego z prawem rzeczowym, niż prawem o obywatelstwie. Tezę skrytykowałem dlatego w glosie do tego orzeczenia w nr 10 zeszłorocznego „Przeglądu Sądowego”, opowiadając się za częściowym jedynie związaniem sądu powszechnego decyzją w przedmiocie poświadczenia obywatelstwa i przyjmując, że w zakresie w jakim w sprawach obywatelstwa nie istnieje ostateczne rozstrzygnięcie decyzją administracyjną, sąd powszechny władny jest sam ustalić stan prawny, jeśli posiadanie tego obywatelstwa jest jedyną z przesłanek do tego. Czy stanowisko to ma charakter uniwersalny? Nie. Jest wynikiem wykładni równie zorientowanej na wynik, jak ta dokonana przez SN


Potencjalnie jest jeszcze kwestia zastosowania
Art. 3 ust. 1 PPM2011 i art. 3 PPM1965 w wypadku niemożności ustalenia obywatelstwa. Pytanie tylko, czy zastosowanie tych norm w wypadku obywatelstwa polskiego nie wymaga wcześniejszego sięgnięcia po ścieżkę administracyjną

kam napisał w dniu 08.05.2012 o godzinie 21:45:46 :

właśnie dostałem z SN uchylenie odrzucenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku z uzasadnieniem, że z urzędu powinienem ustalać obywatelstwo jako przesłankę jurysdykcji i nie odsyłać na drogę administracyjną

Bądź na bieżąco

Subskrybuj nasz bezpłatny newsletter, a będziesz na bieżąco z nowymi ogłoszeniami i komunikatami;
o spadkach, zasiedzeniach nieruchomości, depozytach sądowych, terminach rozpraw, wyrokach.

Podaj swój e-mail i otrzymuj najnowsze ogłoszenia bezpośrednio na swoją skrzynkę pocztową.

Przesyłając swój adres e-mail, zgadzam się na przetwarzanie przez Fundację ProPublika - KRS 0000595424 - podanych przeze mnie danych osobowych (e-mail) w celu otrzymywania zamówionego Newslettera.
Przyjmuję do wiadomości, że podanie danych jest dobrowolne oraz że przysługuje mi prawo dostępu do ich treści oraz ich poprawiania.